Het Reinethuis

Het Reinethuis in Graaff-Reinet.

Weinig plaatsen in Zuid-Afrika zijn rijker aan historische architectuur dan Graaff-Reinet. Verspreid over het dorp staan prachtige gebouwen in Kaaps-Hollandse, georgiaanse en victoriaanse stijl. Het mooiste gebouw van het dorp is misschien wel het elegante Kaaps-Hollandse Reinethuis aan het eind van de Pastoriestraat.

Lees verder “Het Reinethuis”

De Bo-Kaap tijdens de Tweede Wereldoorlog

Cricket in de Kortmarkstraat.

De Bo-Kaap is een schilderachtige wijk op de helling van de Seinheuwel boven het centrum van Kaapstad. De wijk staat vooral bekend om de felgekleurde huizen in Kaaps-Hollandse en georgiaanse stijl, de steile geplaveide straten en de moskeeën met hun sierlijke minaretten. Een groot deel van de huizen werd tussen 1760 en 1840 gebouwd. De meeste inwoners zijn Kaapse Maleiers, moslims die afstammen van slaven uit Azië die door de VOC naar de Kaap waren gebracht. De wijk heette officieel dan ook lange tijd de Maleierbuurt of de Malay Quarter. De bewoners spraken altijd al van de Bo-Kaap.

Lees verder “De Bo-Kaap tijdens de Tweede Wereldoorlog”

De Kloofstraat in 1853

Kloof Street, Thomas Bowler, 1853, Iziko South African National Gallery.

Thomas William Bowler was de meest productieve schilder van landschappen en stadsgezichten in de negentiende eeuw in Zuid-Afrika. Hij was vooral actief in en rond Kaapstad. De kopafbeelding van deze website is een van zijn vele gezichten op de Tafelbaai en de Tafelberg. De Kloofstraat met de Tafelbaai op de achtergrond was ook een geliefd onderwerp van hem. Hij schilderde het tafereel minstens drie keer. De hier getoonde aquarel dateert uit 1853.

Lees verder “De Kloofstraat in 1853”

Radoma Court

Radoma Court in Bellevue, Johannesburg.

Op de hoek van Cavendish Road en Yeo Street in de Johannesburgse wijk Bellevue staat het appartementencomplex Radoma Court. Het gebouw werd in 1937 ontworpen door de jonge architect Harold Le Roith. Het jaar daarop werd het voltooid. Radoma Court was een van de eerste gebouwen in de internationale stijl in Johannesburg. Van begin af aan maakte het baanbrekende ontwerp diepe indruk. Ondanks verval en slecht uitgevoerde renovaties geldt het gebouw nog altijd als een van de belangrijkste voorbeelden van modernistische architectuur in Zuid-Afrika.

Lees verder “Radoma Court”

Yellow Houses, a Street in Sophiatown

Yellow Houses, a Street in Sophiatown, Gerard Sekoto, 1940. Olieverf op karton, Johannesburg Art Gallery.

In 1940 kocht de Johannesburg Art Gallery voor het eerst een werk van een zwarte kunstenaar. Het ging om het schilderij Yellow Houses, a Street in Sophiatown van Gerard Sekoto. Om zijn eigen schilderij te kunnen zien moest Sekoto zich voordoen als een schoonmaker. De Johannesburg Art Gallery was voor ‘Europeans only’.

Lees verder “Yellow Houses, a Street in Sophiatown”

Het London Hotel

Het London Hotel, anonieme kunstenaar, ca. 1850, William Fehr Collection.

In de jaren tachtig van de achttiende eeuw raakte neoclassicistische architectuur in zwang in Kaapstad. De frivole krullen van de barok en de rococo maakten plaats voor pilasters en strakke kroonlijsten. In deze overgangsperiode ontstonden ook de zogeheten dakkamers. Dit waren kamers die boven op de platte daken van stadswoningen werden gebouwd. Er wordt wel beweerd dat ze dienden als uitzichtpunt om de komst van schepen in de baai waar te nemen, maar lang niet alle dakkamers waren op de zee gericht. In totaal werden er een stuk of twaalf huizen gebouwd met een dakkamer. Tegenwoordig zijn er nog twee huizen met een dakkamer: het Martin Melckhuis en het gereconstrueerde Rozenhof. Een van de mooiste verdwenen dakkamerhuizen was het London Hotel aan de Langmarkstraat, vlak bij het Groentemarkplein.

Lees verder “Het London Hotel”

District Six door de lens van Harold Scheub

Richmond Street in de richting van de Tafelbaai.

Pal ten oosten van het centrum van Kaapstad lag ooit het bruisende District Six. De wijk ontstond in de eerste helft van de negentiende eeuw. Aanvankelijk woonden er vooral bevrijde slaven. In de loop der jaren ontwikkelde het gebied zich tot een dichtbevolkte volkswijk. De meeste inwoners waren kleurlingen, maar in de raciaal gemengde wijk woonden ook zwarte, witte en Indiase Zuid-Afrikanen. Veel inwoners werkten in het centrum of in de nabijgelegen haven.

Lees verder “District Six door de lens van Harold Scheub”

Imhoff’s Gift

Het voormalige woonhuis op Imhoff’s Gift, nu het Blue Water Café.

Na de noordwesterstorm van 21 mei 1737 kwamen de Heren Zeventien eindelijk in beweging. Van de retourvloot die voor anker lag in de Tafelbaai waren acht van de tien schepen gezonken. Dit was de zoveelste storm die een ravage aanrichtte in de Tafelbaai. De Heren Zeventien besloten dat VOC-schepen voortaan ’s winters voor anker moesten gaan in de Simonsbaai, aan de andere kant van het Kaapse Schiereiland. Daar hadden ze minder last van de noordwesterstormen.

Lees verder “Imhoff’s Gift”

Een nieuw VOC-hospitaal in Kaapstad

Het hospitaal in aanbouw, ca. 1783, Library of Parliament, Kaapstad.

Eindelijk was het zover. Op 2 november 1772 legde gouverneur Joachim Ammema baron van Plettenberg de eerste steen van het nieuwe hospitaal van de VOC in Kaapstad. Het enorme gebouw dat ruimte moest bieden aan 1450 patiënten werd gebouwd ter vervanging van het oude hospitaal aan de Heerengracht uit 1699. Vanwege de hoge sterfte- en ziektecijfers aan boord van VOC-schepen was het een van de belangrijkste gebouwen van de Kaapse verversingspost. De bouw van het nieuwe hospitaal ontwikkelde zich echter tot een gigantisch hoofdpijndossier voor het Kaapse bestuur.

Lees verder “Een nieuw VOC-hospitaal in Kaapstad”

De drostdy van Graaff-Reinet

De drostdy van Graaff-Reinet.

In het binnenland van de Oost-Kaap, in een hoefijzervormige bocht in de Sondagsrivier aan de voet van de Sneeuberge, ligt Graaff-Reinet. Het prachtige dorp, bekend als de parel van de Karoo, herbergt tal van historische gebouwen. Een daarvan is de elegante Kaaps-Hollandse drostdy in de Kerkstraat, ooit de zetel van het Nederlandse gezag in de regio, maar nu al geruime tijd een hotel.

Lees verder “De drostdy van Graaff-Reinet”

City Hall, Cape Town 1917

City Hall, Cape Town 1917, Robert Gwelo Goodman, Iziko South African National Gallery.

Robert Gwelo Goodman (1871-1939) was een van de grootste Zuid-Afrikaanse schilders. Hij behoorde tot de zogeheten Kaapse impressionisten die begin twintigste eeuw werkzaam waren in Kaapstad. Zijn stijl toont invloeden van het Franse impressionisme en pointillisme, maar het ging hem meer om de weergave van het onderwerp dan om het vastleggen van het licht en de atmosfeer van het moment. Hij schilderde voornamelijk stadsgezichten, historische gebouwen, interieurs, landschappen en bloemen.

Lees verder “City Hall, Cape Town 1917”

Café Riche

Café Riche.

Café Riche was het oudste eetcafé van Pretoria. Je kon er, uitkijkend over het Kerkplein, genieten van koffie, een grote verscheidenheid aan lokale en Belgische bieren en verse gerechten als het Boer en Brit-ontbijt, bestaande uit bacon, ham, eieren, boerewors en brood. Het café was vooral in trek bij toeristen en ambtenaren. Het fraaie interieur met versieringen in art-nouveaustijl voerde de gasten terug in de tijd. Café Riche was een welkome plek van ontspanning tussen de banken en overheidsgebouwen rond het plein.

Lees verder “Café Riche”

Het Paleis van Justitie in Pretoria

Die Paleis van Justisie.

Het Paleis van Justitie aan de noordkant van het Kerkplein in Pretoria is een van de sierlijkste gebouwen van de stad. Op 8 juni 1897 legde president Paul Kruger de hoeksteen. Onder de steen was een kist geplaatst met daarin de grondwet van de Zuid-Afrikaansche Republiek, een exemplaar van alle kranten van het land, een complete set munten van de republiek en kopieën van de bouwtekeningen van het gebouw.

Lees verder “Het Paleis van Justitie in Pretoria”

De Oude Raadzaal

Die Ou Raadsaal.

In april 2015 was ik met familie op het Kerkplein in Pretoria. Midden op het plein werd hard gewerkt aan een groot hek ter bescherming van het standbeeld van Paul Kruger. We passeerden het nog onvoltooide hek en liepen richting de Oude Raadzaal. Het voormalige parlementsgebouw van de Zuid-Afrikaansche Republiek zag er gesloten uit, maar tot onze verbazing was de deur niet op slot. Binnen werden we verwelkomd door een opgewekte suppoost. Nadat we entree hadden betaald moesten we, zoals gebruikelijk in Zuid-Afrika, onze namen invullen in een gastenboek. Al een paar dagen waren er geen bezoekers geweest. De suppoost verwachtte blijkbaar niemand meer. Zij deed de deur op slot en gaf ons een rondleiding door het prachtige verlaten gebouw.

Lees verder “De Oude Raadzaal”

Het Kerkplein in Pretoria

Het Kerkplein in Pretoria in noordwestelijke richting.

Pretoria is de bestuurlijke hoofdstad van Zuid-Afrika. Het is een statige regeringsstad met fraaie architectuur, lommerrijke buitenwijken en brede straten omzoomd door jacaranda’s die in de lente zorgen voor een prachtige paarse gloed. Het historische middelpunt van de stad is het Kerkplein, de plek van waaruit het oorspronkelijke dorpje uitgroeide tot de vierde stad van het land.

Lees verder “Het Kerkplein in Pretoria”

Een nieuw parlement voor Zuid-Rhodesië

Het ontwerp van Ernest Berry Webber voor een nieuw parlement van Zuid-Rhodesië.

Midden in Harare, op de hoek van Nelson Mandela Avenue en Third Street, staat het parlement van Zimbabwe. Het werd oorspronkelijk gebouwd in 1895 als een hotel toen Harare nog Salisbury heette. In 1899, na het faillissement van de eigenaren, nam de wetgevende raad van Zuid-Rhodesië er zijn intrek. Daarna werd het gebouw meermalen verbouwd en uitgebreid, maar het bleef een weinig indrukwekkend geheel. Dit was de regering van Zuid-Rhodesië een doorn in het oog, vooral nadat het land in 1923 zelfbestuur had gekregen. In de jaren dertig schreef de regering daarom een ontwerpprijsvraag uit voor een nieuw parlement aan Jameson Avenue (nu Samora Machel Avenue). De voorkeur ging uit naar een symmetrisch gebouw in klassieke stijl met een centrale toren of koepel.

Lees verder “Een nieuw parlement voor Zuid-Rhodesië”

De hoogste wolkenkrabber van Afrika

De Leonardo in Sandton is de hoogste wolkenkrabber van Afrika.

In de Johannesburgse buitenwijk Sandton staat sinds kort de hoogste wolkenkrabber van Afrika. De 234 meter hoge Leonardo opende in maart 2020 zijn deuren. De bouw had ruim vier jaar geduurd. Het grootste deel van de 55 verdiepingen is bestemd voor appartementen, een hotel en kantoren. Verder zijn in het gebouw een restaurant, een sportschool, een zwembad, een spa, een crèche en een conferentiecentrum gevestigd. De Leonardo is elf meter hoger dan het Carlton Centre in het centrum van Johannesburg dat 45 jaar lang alle gebouwen van het continent naar de kroon stak.

Lees verder “De hoogste wolkenkrabber van Afrika”

Een huis in Oranjezicht

Eind negentiende eeuw vond een herleving plaats van de Kaaps-Hollandse architectuur. De neo-Kaaps-Hollandse stijl greep terug op de kenmerkende gevels en andere decoratieve elementen van de oorspronkelijke stijl en paste die op een eigentijdse manier toe. Tot aan de Tweede Wereldoorlog was de bouwstijl bijzonder populair in Zuid-Afrika. Niet alleen overheidsgebouwen, treinstations en kerken werden voorzien van Kaaps-Hollandse gevels, maar ook particuliere woningen, zoals dit prachtige huis in Kaapstad dat recentelijk te koop stond voor R10.500.000 (ongeveer €540.000). Het staat op de hoek van de Alexandralaan en de Bo-Oranjestraat in Oranjezicht, een van de mooiste wijken van de stad. Met zijn holbolgevels, schuiframen met luiken en witgepleisterde muren is het een schoolvoorbeeld van de neo-Kaaps-Hollandse stijl.

Lees verder “Een huis in Oranjezicht”

De vogels van Groot-Zimbabwe

Een van de acht vogels in de ruïnes van Groot-Zimbabwe. In februari 2020 werden de vogels vanuit een nabijgelegen museum tijdelijk overgebracht naar hun oorspronkelijke locatie voor een fotosessie.

De ruïnes van Groot-Zimbabwe in de heuvels van het zuidoosten van Zimbabwe behoren tot de indrukwekkendste archeologische monumenten van Afrika bezuiden de Sahara. De oude stad is vooral bekend vanwege haar massieve, schitterend gebouwde muren, maar er zijn ook uiteenlopende kunstvoorwerpen gevonden. Met name de acht gebeeldhouwde vogels van zeepsteen op lange sokkels spreken tot de verbeelding.

Lees verder “De vogels van Groot-Zimbabwe”